Εξειδικευμένα δικηγορικά γραφεία της χώρας ρίχνουν φως στη συνηθέστερη απάτη στον κλάδο των μεταχειρισμένων αυτοκινήτων και τον τρόπο με τον οποίο μπορεί κάποιος να διεκδικήσει αποζημίωση.
Χιλιάδες είναι τα καταγεγραμμένα περιστατικά απάτης που έχουν καταγγελθεί τόσο στις Αρχές όσο και σε Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης από ιδιώτες καταναλωτές οι οποίοι έχουν δώσει χρήματα για την αγορά κάποιου αυτοκινήτου αλλά τελικά ανακαλύπτουν ότι αυτοκίνητο δεν υπάρχει με αποτέλεσμα εκτός από τα χρήματά τους να χάσουν και την ψυχικής τους ηρεμία. Τι πρέπει να κάνουν άμεσα οι παθόντες;
Οι μηνύσεις και οι αγωγές που έχουν κατατεθεί εναντίον πολλών επιτήδειων είναι χιλιάδες αλλά παρόλα αυτά εκείνοι εξακολουθούν να εξαπατούν και άλλους καταναλωτές καθώς όπως αποδεικνύεται εκμεταλλεύονται κάποιο νομικό κενό. Γιατί όλοι αυτοί οι επιτήδειοι δεν βρίσκονται στην φυλακή αλλά εξακολουθούν να αυξάνουν τον αριθμό των θυμάτων τους;
Πολλοί από τους απατεώνες όταν οι πελάτες τους αρχίζουν να τους απειλούν με δημοσιεύματα και μηνύσεις είτε «ανεπιτίθενται» στα θύματά τους προκαλώντας τους τρόμο είτε τους απειλούν με μηνύσεις για συκοφαντική δυσφήμιση! Μπορούν τα θύματα να δημοσιοποιήσουν τις υποθέσεις εξαπάτησής τους χωρίς να αναφέρουν το επίθετο των επιτήδειων ή κάτι τέτοιο εγκυμονεί κινδύνους;
Ακόμη και να καταδικαστούν οι επιτήδειοι βρίσκονται εκτός φυλακής και βέβαια τα θύματά τους έχουν χάσει τα χρήματά τους αλλά και επιπλέον χρήματα για τα δικαστήρια. Υπάρχει περίπτωση να αποζημιωθούν ποτέ από τους απατεώνες;
Οι Αρχές δεν θα έπρεπε να έχουν κινηθεί αυτεπάγγελτα και να συλλάβουν όλους αυτούς τους απατεώνες;
Τι προβλέπει η δικαιοσύνη για τους απατεώνες που λαμβάνουν χρήματα από ανυποψίαστους καταναλωτές για ανύπαρκτα αυτοκίνητα;
Ποια είναι η ανώτατη ποινή κάθειρξης που έχει επιβληθεί για τέτοιες υποθέσεις στην Ελλάδα;
Γιατί σε άλλα κράτη μέλη της ΕΕ οι αντίστοιχοι απατεώνες είναι ελάχιστοι και οδηγούνται απευθείας την φυλακή και βέβαια υποχρεούνται να επιστρέψουν τα χρήματα στα θύματα;
Για όλα τα παραπάνω μιλήσαμε με τον ποινικολόγο Νίκο Βιτώρο, διαχειριστή εταίρο της δικηγορικής εταιρείας Παπαδογιαννάκης - Βιτώρος και Συνεργάτες (www.papvitlaw.gr), ο οποίος μας δήλωσε τα εξής:
«Η καταβολή χρηματικού ποσού από έναν ανυποψίαστο αγοραστή, λόγω της διαβεβαίωσης του εμφανιζόμενου ως "εμπόρου - πωλητή" ότι αυτό αποτελεί πληρωμή του τιμήματος για την αγορά αυτοκινήτου, το οποίο, ωστόσο, στη συνέχεια αποδεικνύεται ότι δεν υπάρχει, αποτελεί τυπική περίπτωση τέλεσης απάτης, σύμφωνα με το άρθρο 386 του Ποινικού Κώδικα. Το αδίκημα τελείται υπό την εκδοχή του πλημμελήματος, όταν το προϊόν της απάτης είναι μέχρι 120.000 ευρώ (κάτι που συνεπάγεται ποινή φυλάκισης έως 5 έτη), ενώ καθίσταται κακούργημα όταν το ποσόν υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ (όταν και απειλείται κάθειρξη από 5 έως 10 έτη).
Παλαιότερα, το αδίκημα διωκόταν μόνο εάν ο παθών υπέβαλε μήνυση εντός χρονικού διαστήματος τριών μηνών από την τέλεση της πράξης. Πλέον, η ποινική διαδικασία ξεκινάει αυτεπάγγελτα, δηλαδή δεν απαιτείται η υποβολή μήνυσης εντός συγκεκριμένης προθεσμίας, αλλά οι εισαγγελικές αρχές επιλαμβάνονται αυτεπάγγελτα, όταν λάβουν γνώση του περιστατικού. Σε κάθε περίπτωση, βέβαια, ο παθών από μία τέτοια πράξη, πρέπει άμεσα να απευθυνθεί σε εξειδικευμένο δικηγόρο, εξιστορώντας τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης και υποβάλλοντας κάθε σχετικό έγγραφο, ώστε να συνταχθεί άμεσα μήνυση και να ξεκινήσει η ποινική διερεύνηση. Είναι σημαντικό να γνωρίζει κανείς, ότι σε αυτές τις υποθέσεις διαδραματίζει κεντρικό ρόλο η τεκμηρίωση των περιστατικών, δηλαδή η καταγραφή κάθε επικοινωνίας με τον εμφανιζόμενο ως πωλητή, σε έγγραφο τύπο, ώστε να αποδεικνύεται πλήρως το τι ακριβώς παρέστησε ψευδώς ο δράστης της εξαπάτησης, στο ανυποψίαστο θύμα.
Στην περίπτωση που μία τέτοια τεκμηρίωση είναι διαθέσιμη, ουσιαστικά το θύμα της απάτης «εξοπλίζεται» από άποψη αξιοπιστίας, ώστε να ελαχιστοποιείται και ο κίνδυνος που διατρέχει από μία πιθανή αντίθετη μήνυση, περί δήθεν συκοφαντικής δυσφήμησης, ακόμα και αν, σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία πλέον, το περιεχόμενο μίας μήνυσης, από μόνο του, δεν στοιχειοθετεί το αδίκημα της συκοφαντικής δυσφήμησης.
Από τη στιγμή που θα κατατεθεί η μήνυση, διενεργείται υποχρεωτικά ποινική προκαταρκτική εξέταση ή προανάκριση, ώστε να γίνουν όλες οι απαραίτητες ενέργειες για την κατάλληλη ποινική δίωξη του δράστη. Δυστυχώς, ο χρόνος που απαιτείται για τη διεκπεραίωση αυτών των υποθέσεων, οι οποίες είναι χιλιάδες ανά έτος, είναι ιδιαίτερα μακρύς. Εκτός από ελάχιστες περιπτώσεις, οι οποίες είναι κακουργηματικής φύσεως και υπό την προϋπόθεση ότι, και σε αυτές, οι διωκτικές αρχές θα κινηθούν άμεσα ώστε να επιβληθεί προσωρινή κράτηση στον κατηγορούμενο, η παραπομπή και η τελική καταδίκη του δράστη από το ποινικό δικαστήριο μπορεί να απαιτήσει διάστημα ετών.
Σε σχέση με την τελική ποινική αντιμετώπιση των δραστών τέτοιων περιπτώσεων απάτης, πρέπει να σημειωθεί ότι μετά τις τελευταίες τροποποιήσεις του Ποινικού Κώδικα, ιδίως μετά τον Μάιο του 2025, οι δράστες τέτοιων συμπεριφορών αντιμετωπίζουν ορατό κίνδυνο ακόμη και πραγματικής στέρησης της ελευθερίας τους, εάν τους επιβληθεί ποινή μεγαλύτερη των δύο ετών. Είναι, ωστόσο, γεγονός ότι η ποινική δίωξη σε βάρος του υπαίτιου για το έγκλημα της απάτης, πέρα από την αυτονόητη ηθική διάσταση, αποτελεί συχνά αναντικατάστατο εργαλείο και για την τελική αστική αποζημίωση του θύματος, μέσω της πρόσθετης πίεσης που ασκεί στον δράστη, λόγω των ποινικών συνεπειών που ο τελευταίος αντιμετωπίζει από την πράξη του.»
Παράλληλα με την ποινική δίωξη του δράστη που περιέγραψε ο κ. Βιτώρος, ο νόμος προβλέπει και την αξίωση αποζημίωσης υπέρ του εξαπατηθέντος πελάτη. Για το ζήτημα αυτό μιλήσαμε σχετικώς με την Ειρήνη Καφετζάκη, δικηγόρο Αθηνών συνεργάτη της «Χατζηϊωάννου δικηγορική εταιρεία» (www.hlawfirm.gr) η οποία τόνισε ότι κρίσιμη για τον εξαπατηθέντα είναι η διεκδίκηση επιστροφής των χρημάτων που έχει προκαταβάλει στον δράστη. Και τούτο, διότι ακόμα και αν καταφέρει να καταδικάσει τον δράστη στο ποινικό δικαστήριο, η καταδίκη αυτή δεν συνεπάγεται και επιστροφή των χρημάτων του. Για να το επιτύχει αυτό, ο εξαπατηθείς πρέπει να αναθέσει την υπόθεση σε δικηγόρο ειδικευμένο στις αστικές αξιώσεις, να ασκήσει αγωγή στο αρμόδιο πρωτοδικείο κατά του δράστη και να αξιώσει την επιστροφή των χρημάτων που κατέβαλε και κάθε άλλο έξοδο στο οποίο υποβλήθηκε ως αποζημίωση. Επίσης, δεδομένου ότι η απάτη συνιστά και αστικό αδίκημα, ο εξαπατηθείς μπορεί να αξιώσει επιπροσθέτως και ποσό χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης.
Το βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι εξαπατηθέντες σε αυτές τις περιπτώσεις απάτης, είναι ότι ο δράστης συνήθως δεν έχει εμφανή περιουσία στο όνομά του (ακίνητα, καταθέσεις στην τράπεζα, απαιτήσεις από τρίτους πελάτες κ.α.) ή έχει σκοπίμως ιδρύσει μια κεφαλαιουχική εταιρεία (π.χ. συνήθως ΙΚΕ ή ΕΠΕ) που επίσης δεν έχει περιουσία, με σκοπό να αφήσει στο απυρόβλητο την προσωπική του περιουσία. Στην περίπτωση αυτή, ο εξαπατηθείς θα πρέπει με την αγωγή του να εναγάγει και τον πραγματικό ιδιοκτήτη της εταιρείας ζητώντας από το δικαστήριο την λεγόμενη «άρση της αυτοτέλειας του νομικού προσώπου της εταιρείας» ώστε να μπορεί να αναζητήσει την χρηματική ικανοποίησή του και από την προσωπική περιουσία του ιδιοκτήτη της εταιρείας. Κατά το νέο κώδικα πολιτικής δικονομίας που τέθηκε σε ισχύ από την αρχή του τρέχοντος έτους, ο νομοθέτης φιλοδοξεί να εκδίδεται τελεσίδικη απόφαση (δηλαδή απόφαση μετά και τον δεύτερο βαθμό που κατά κανόνα μπορεί να εκτελεστεί σε βάρος του δράστη) μέσα σε τρία χρόνια από την άσκηση της αγωγής, αλλά αυτό μένει να φανεί στην πράξη.
Επίσης, εφόσον η απάτη είναι προφανής και ο δράστης έχει ελαττωμένη περιουσιακή κατάσταση ή υπάρχει βάσιμος κίνδυνος να μεταβιβάσει δολίως την περιουσία του σε τρίτο πρόσωπο, ο εξαπατηθείς πελάτης μπορεί να ζητήσει ασφαλιστικά μέτρα απαγόρευσης της μεταβίβασης αυτής (συντηρητική κατάσχεση της περιουσίας του δράστη) ή εφόσον ο δράστης πρόλαβε να μεταβιβάσει ακίνητό του σε τρίτο με σκοπό καταδολίευσης, ο πελάτης μπορεί να ζητήσει την εγγραφή προσημείωσης υποθήκης στο μεταβιβαζόμενο ακίνητο ή δικαστική μεσεγγύησή του. Το ασφαλιστικό μέτρο θα έχει σκοπό ακριβώς να διατηρηθεί η περιουσία στο όνομα του δράστη, ώστε ο πελάτης να μπορεί να ικανοποιηθεί απ' αυτήν μετά την απόφαση που θα του επιδικάζει αποζημίωση.»
Πηγή:[https://www.carandmotor.gr/nea/dikigoroi-apati-metaheirismena-prepei-kaneis]






